Бачадон бўйни саратони босқичлари
Бачадон бўйни саратони, аёллар репродуктив тизимининг бошқа хавфли ўсимталари каби, халқаро ТНМ ва ФИГО (Халқаро акушерлик ва гинекология федерацияси) тизимларига кўра таснифланади. Бу тизимлар шифокорларга ўсимта қанчалик ривожланганини баҳолаш ва энг самарали даволаш йўлини танлаш имконини беради.

Босқич — бу ўсимта бачадон бўйни чегарасидан чиқиб кетганми, яқин атрофдаги аъзоларга ёки лимфа тугунларига тарқалганми, ёки узоқ метастазлар пайдо бўлганми, деган саволларга жавоб беради. Айнан босқич тўғри даволаш тактикасини танлашда асосий мезон ҳисобланади.
Бачадон бўйни саратони тўрт босқичга бўлинади ва ҳар бири ўз ичида кичик гуруҳларга эга.
I босқич
Тахминан 40% аёлларда шу босқичда аниқланади. Ўсимта бачадон бўйни ичида жойлашган, бошқа жойларга чиқмаган бўлади.
ИА — саратон фақат микроскоп остида аниқланади, ўсимта чуқурлиги 5 мм дан ошмайди:
ИА1 — 3 мм гача
ИА2 — 3-5 мм
ИБ — чуқурлиги 5 мм дан ортиқ:
ИБ1 — 2 см гача
ИБ2 — 2-4 см
ИБ3 — 4 см дан катта
II босқич
Тахминан 20% беморларда аниқланади. Ўсимта бачадон бўйнидан ташқарига чиққан, аммо тос деворларига ёки қиннинг пастки учдан бир қисмига етмаган бўлади.
ИИА — ўсимта қиннинг юқори икки учдан бир қисмини қамраб олади, лекин атрофдаги тўқималарга ўтмаган:
ИИА1 — 4 см гача
ИИА2 — 4 см дан катта
ИИБ — ўсимта бачадон атрофидаги бириктирувчи тўқимага (параметрийга) тарқалган, лекин тос деворларига етмаган.
III босқич
Тахминан 30% ҳолатларда учрайди. Ўсимта қиннинг пастки қисмини, тос деворларини ва/ёки лимфа тугунларини зарарлайди.
ИИИА — фақат қиннинг пастки учдан бир қисми зарарланган
ИИИБ — ўсимта тос деворларига тарқалган ёки сийдик йўлини босиб, буйракда гидронефроз чақирган
ИИИС — ўсимта лимфа тугунларига метастаз берган, ўлчамидан қатъи назар:
ИИИС1 — фақат тос лимфа тугунлари зарарланган
ИИИС2 — парааортал лимфа тугунлари зарарланган
IV босқич
Энг оғир босқич бўлиб, тахминан 10% аёлларда аниқланади.
ИВА — ўсимта сийдик пуфаги, тўғри ичак ёки бошқа яқин органларга ўтган
ИВБ — метастазлар узоқ жойларга — қўлтиқости, бўйин усти лимфа тугунларига, ўпка, жигар ёки суякларга тарқалган
Прогноз ва касаллик кечиши
Бачадон бўйни саратонининг прогнози босқичга, ўсимтанинг агрессивлигига ва ҳужайра тузилишига боғлиқ. Касаллик қанчалик эрта аниқланса, тўлиқ соғайиш эҳтимоли шунчалик юқори бўлади. Шунингдек, аёлнинг умумий соғлиғи ва бошқа касалликлари ҳам даволаш танловига таъсир қилади.
Баъзан ҳатто оғир босқичларда ҳам натижалар кутилганидан яхшироқ бўлиши мумкин. Замонавий усуллар, хусусан иммунотерапия, беморларнинг умрини узайтиради ва ҳаёт сифатини яхшилайди.
Асосийси
Бачадон бўйни саратони босқичи ўсимтанинг қанчалик тарқалганини кўрсатади. Тўғри босқични аниқлаш — тўғри даволаш ва соғайиш имконини белгиловчи энг муҳим қадамлардан биридир. Касаллик қанчалик эрта ташхисланса, соғайиш эҳтимоли шунчалик юқори бўлади.